Dochody i wydatki gminy

Samorząd i pieniądze

Od czasu powstania w Polsce samorządu lokalnego dochody gminy Bogatynia należały do najwyższych – w przeliczeniu  na jednego mieszkańca – w kraju. Z tego powodu gmina od lat brylowała w różnego rodzaju rankingach. Jednak statystyczna zamożność nie zawsze pokrywała się z odczuciami mieszkańców i to mimo wyższych niż w innych gminach wydatkach na inwestycje oraz takie dziedziny jak m.in. oświata, pomoc społeczna, czy kultura. 

Historia

Pierwszy samorządowy budżet w historii Bogatyni w 1990 r. zamknął się kwotą prawie 2,8 mln zł. Potem kwota ta systematycznie rosła wraz z ilością zadań jakie państwo przekazywało samorządom.

W 1991 r. dochody gminy osiągnęły ponad 7,6 mln zł. Dochody własne wyniosły nieco ponad 4  mln zł. Największym źródłem dochodów były wpływy podatku od nieruchomości – 2,8 mln zł. W następnych latach dochody sięgały: w 1992 - 12,2 mln zł, w 1993 – 17,2 mln zł, w 1994 – 23,8 mln zł, w 1995 -  36,2 mln zł, 1996 – 49,6 mln zł, 1997 – 61 mln zł.

Teraźniejszość

Od kilku lat dochody gminy przekraczają w skali roku 90 mln zł. Na przykład w 2004 r. wykonanie dochodów wyniosło 95,16 mln zł. Wydatki objęły: gospodarkę mieszkaniową – 5,6 mln zł, oświatę i wychowanie – 28,7 mln zł, ochronę zdrowia – 2,7 mln zł, pomoc społeczną – 8,9 mln zł, gospodarkę komunalną i ochronę środowiska – 4,1 mln zł, kulturę i ochronę dziedzictwa narodowego – 4,9  mln zł, kulturę fizyczną i sport – 1,3 mln zł. Z kolei w 2005 r. do kasy gminy wpłynęło 99,4 mln zł. Główne pozycje w wydatkach obejmowały: transport i łączność - drogi publiczne  1,7 mln zł, gospodarka mieszkaniowa - 4,7 mln zł, wytwarzanie i zaopatrzenie w wodę - 2,75 mln zł, bezpieczeństwo publiczne i p. poż. - 1,6 mln zł, obsługa długu publicznego - 0,6 mln zł, oświata i wychowanie - 25,5 mln zł, ochrona zdrowia - 3,3 mln zł, pomoc społeczna - 11,0 mln zł, świetlice, ośrodek wychowawczy - 1,7 mln zł, gospodarka komunalna i ochrona  środowiska - 12,4 mln zł, kultura - 4,2 mln zł, kultura fizyczna i sport- 1,6 mln zł. Dodać należy, że od kilku lat gmina jest obciążana tzw. subwencją wyrównawczą, zwaną w środowisku samorządowym tzw. podatkiem „janosikowym”. Muszą płacić go samorządy, o najwyższych dochodach w kraju w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Na przykład w 2004 r. subwencja ta wyniosła 10,3 mln zł. 

Najbliższe plany

Plan na rok 2006 jest jeszcze wyższy. Plan przyjęty przez radę zakłada, że dochody gminy w tym roku mają wynieść 108,9 mln zł. Będą wyższe o 14,6 proc. od ubiegłorocznych. Największym źródłem dochodów dla Bogatyni są podatki i opłaty lokalne (w tym np. podatek od nieruchomości). Z tego tytułu do kasy gminy wpłynie w tym roku 62,6 mln zł. Z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz przedsiębiorców samorząd otrzyma 15,5 mln zł. Dochody z majątku gminy, tj. m.in. z dzierżawy i sprzedaży  nieruchomości, wyniosą 1,6 mln zł. Z tytułu opłaty eksploatacyjnej za wydobycie węgla gmina uzyska 8 mln zł. Opłaty targowe wzbogacą budżet o 392 tys. zł. Pozostałe wpływy stanowić będą subwencje i dotacje państwowe. Subwencja ogólna wyniesie 12,9 mln zł. Dotacje celowe (m.in. na zasiłki, świadczenia rodzinne i pomoc społeczną) – 8,3 mln zł.Na oświatę zaplanowano 27,6 mln – o 2,3 mln zł więcej niż w 2005 r. Aż o 4,7 mln zł więcej niż przed rokiem przeznaczono na pomoc społeczną. W 2006 r. kwota wydatków na ten cel wyniesie 14,6 mln zł. Gospodarka mieszkaniowa pochłonie 5,9 mln zł. Gospodarka komunalna i ochrona środowiska – 6,7 mln zł. Ochrona zdrowia 2,8 mln zł (nie licząc inwestycji). Bezpieczeństwo publiczne i ochrona przeciw pożarowa kosztować będzie 1,6 mln zł. Kultura – w tym utrzymanie Bogatyńskiego Ośrodka Kultury oraz Biblioteki Publicznej 2,6 mln zł. Kultura fizyczna, w tym utrzymanie Ośrodka Sportu i Rekreacji 1,8 mln zł. Na spłatę zaciągniętych wcześniej kredytów gmina wyda w tym roku 8 mln zł plus 1,6 mln zł odsetek. 

Inwestycje

Ponad jedna piąta budżetu zostanie przeznaczona na inwestycje. 2,5 mln zł przeznaczono na uzbrojenie terenów pod budownictwo w rejonie ul. Pocztowej i Świerczewskiego. Na budowę kanalizacji sanitarnej na Osiedlu Piastowskim w Porajowie - 1,2 mln zł. Na budowę kolejnych odcinków sieci ciepłowniczej w mieście zarezerwowano 1,6 mln zł. Tyle samo na przebudowę ulic: Kościuszki, Mickiewicza i Wyczółkowskiego. Na modernizacje dróg rolniczych gmina przeznaczyła 308 tys. zł. Gmina przeznaczyła również pieniądze - łącznie 3,8 mln zł - na termomodernizację gimnazjum nr 2 w Bogatyni oraz szkoły podstawowej nr 5 w Trzcińcu. Samorząd gminy postanowił też sfinansować pokrycie dachu szkoły nr 5 oraz sąsiadującego przez ścianę Zespołu Szkół Energetycznych i Ekonomicznych (koszt 300 tys. zł). W 2006 r. ma ruszyć modernizacja zakładu uzdatniania wody. Na ten cel przeznaczono w budżecie 1,5 mln zł. Powody do zadowolenia mają też mieszkańcy dolnej części ul. Matejki w Bogatyni. Gmina zaplanowała 826 tys. zł na jej przebudowę. 2,3 mln zł przeznaczono na oświetlenie ul. Pocztowej, Głównej, Kościuszki, Chopina oraz Lutogniewic, Porajowa, Działoszyna i Opolna Zdroju. Aby zrealizować te i inne inwestycje gmina sięga po pieniądze Unii Europejskiej. Władze gminy szacują, że 2006 r. samorząd otrzyma z funduszy unijnych łącznie 14,7 mln zł. Z tej kwoty 7,5 mln zł przeznaczone będzie na modernizację zakładu uzdatniania wody, 1 mln zł na dokończenie tzw. drogi zbiorczej Bogatyni – odcinka łączego ul. Wyczółkowskiego z Dąbrowskiego. 1,5 mln zł Unia dała na ścieżki rowerowe do granicy z Czechami w rejonie ul. Pocztowej w Bogatyni oraz z Porajowa również do czeskiej granicy. Na inwestycje w służbie zdrowia – 2,5 mln zł. Na oświetlenie Działoszyna 450 tys. zł oraz 1,7 mln na termomodernizację szkoły nr 5.